Varagel Tüneli – Zonguldak

İlk inşa edildiğinde sanayi ve taşımacılık amacıyla kullanılmıştır. Özellikle kömür atıklarının veya kömürle ilgili malzemelerin taşınması için yapılmıştır. Endüstriyel miras olarak kabul edilir; hem doğal kaya yapısı hem de sanayi geçmişi açısından değer taşır. Orijinal adı "füniküler" olan , Zonguldak'ta bilinen adı "Varagel Sistemi" , Dünya'da ilk olarak Avusturya'da 1515 yılında kullanılmış. 1777 yılında ise su gücüyle çalıştırılmaya başlamış. Dünya'da ilk insan taşıyan füniküler İtalya'da 1861 yılında kullanılmaya başladıktan 20 sene sonra Zonguldak'ta kullanılmaya başlandı. Zonguldak'ta kullanılan varagel sistemi , neredeyse Osmanlı'da ilk kez kullanılan Taksim füniküler sistemli tramvay ile aynı tarihe denk gelmektedir. Biri "varan" biri "gelen" anlamında "Varagel" adından da anlaşıldığı üzere : yokuş aşağı kurulan sistemde ; biri giden , biri gelen olmak üzere iki vagonun karşılıklı ağırlık dengesi ile çalışma sistemidir. Bir vagon ağırlığı ile aşağı doğru inerken , diğer vagonu aşağıdan yukarı çeker. Bu aynı su kuyusundan su çekme sistemi gibidir. Bir ucuna taş bağlayıp aşağı sarktığında , sistem su dolu kovayı yukarı çıkmasını sağlar. Lavuar atıkları (şistler) kısa bir tüneli geçerek liman arkasına ikinci bir tüneli geçtikten sonra da denize ulaşıyordu. Tumba tipi vagonlar içinde taşınan şistler, döküm yerinde denize vagonlar çevrilerek dökülüyordu. Deniz akıntılarının limanı şistle doldurması nedeniyle dalgalı havalarda şişt vagonlarının denize tumba edilmesi tehlikeli oluyordu. Bu nedenle Fener Burnu'nun arkasına çıkacak eğimli bir tünelin sürülmesine 1945 yılında karar verildi. 1945-1958 yılları arasında lavuar atıkları buradan denize dökülürken, aynı zamanda tünel çıkışında vagonlarla taşınan şistlerle Fener semtinde bulunan subatanlar ve çukur alanlar dolduruldu. Eski tünel dışındaki yapıların tamamı bu bant desandrenin (eğimli ggleri) bölümleridir. 1958 yılından sonra tünelin işlevi kalmadığı için ağızlar güvenlik açısından betonla kapatıldı. 2000 yılında TTK tarafından tünel ağızları açılmış, içi temizlenmiş ve kültürel amaçla kullanılmak üzere Zonguldak Belediyesi'ne devredildi.

İnsanlar çöplerini vs bırakmasa çok daha güzel olabirdi ama her şeye rağmen güzel bir yer. Konum bizi dağ tepe yürüttü ama normalde direk sahilden gidiliyoimis zaten tünelde yukarıda bir tepeden [ manzara şahane] tünele soktu sahilden cikardi

Çok güzel çok beğendim iyi ki gitmiş görmüşüm izlediğim en iyi gün batımlarındandı tünelin karanlığı arıza gibi görülebilir ama bence o da oranın kendine has bi espirisi

Etraf pis bakımsız tünelde aydınlatma yok telefon ışığı kullanarak inip çıktık iki tünel arasında alkol alanlar var her yerde alkol şişeleri biraz bakım temizlikle en azından o kadar yol çekip gittiğimize değer. Gelecek kişilere güzel yorumlar yaparız onlarda ona göre gelir en azından orda olduğum belli olsun demesinler kötülemek için yazıyor

Kamera ile izlenmesine rağmen beni tedirgin eden bir yapısı vardı. Tek başıma yürümeye cesaret edemezdim. Belki de İstanbul gibi bir şehirden buraya gitmiş olmak bu duyguya sebep olmuş olabilir ama çok tenhaydı. Gitmişken görülebilir.