Kale Camii – Sivas

Sivas Kent Meydanı’nın kalbinde, diğer Selçuklu şaheserlerinin hemen yanı başında yer alan Kale Camii (veya bânisinden ötürü Mahmud Paşa Camii), meydanın en zarif Osmanlı dönemi yapısıdır. Çevresindeki Selçuklu medreselerinin devasa anıtsallığına karşın, son derece dengeli, sade ve asil mimarisiyle dikkat çeker. 1580 (Hicri 988) yılında, Osmanlı İmparatorluğu'nun zirve dönemlerinden biri olan III. Murad devrinde inşa edilmiştir. Dönemin Sivas Valisi olan Ali Paşazade Mahmud Paşa tarafından yaptırılmıştır. Mahmud Paşa, caminin yanı sıra hemen bitişiğindeki (bugün kalıntılarını gördüğümüz) Kale Hamamı'nı da kapsayan bir külliye mantığıyla bu alanı tasarlatmıştır. Kale Camii, meydandaki Selçuklu Dönemi yapıları (Buruciye, Şifahiye, Çifte Minareli Medrese) ile Osmanlı Dönemi yapıları (valilik binası, jandarma binası) arasında zamansal bir köprü gibidir. Hemen önünde yer alan açık hava müzesi niteliğindeki Kale Hamamı kalıntıları ile muazzam bir bütünlük oluşturur. Meydanın kalabalığından sıyrılıp hem bu zarif Osmanlı mimarisini incelemek hem de ağaçlar altındaki sakin bahçesinde soluklanmak için Sivas Kent Meydanı'ndaki en huzurlu noktalardan biridir.

Sivas gezimiz devam ediyor. UNESCO tarafından Sivas Dünya Kültür Mirası Geçici Listesi'nde bulunan Sivas Tarihi Kent Merkezi'nin tam kalbinde yer alan Kale Camii, Osmanlı mimarisinin Sivas'taki en seçkin örneklerinden biri olarak kabul ediliyor . Gerek mimari detayları gerekse bünyesinde barındırdığı sosyal geleneklerle oldukça etkileyici bir yapı olarak kabul ediliyor. Camii, 1580 yılında, Osmanlı Padişahı III. Murad döneminde, Sivas Valisi Ali Beyoğlu Mahmud Paşa tarafından yaptırılmıştır. ​Tasarımı, kare planlı ve tek kubbeli bir yapıdır. Tamamen kesme taştan inşa edilmiş olması, ona vakur ve sağlam bir duruş kazandırıyor. ​İç Mekanı, mermerden yapılmış olan mihrap ve minberi, ince işçilikle işlenmiş süslemeleriyle ünlüdür. İçerideki sade ama etkileyici atmosfer, ziyaretçiler tarafından huzur verici olarak tanımlanır. ​2. Sosyal Miras: Sadaka ve Yitik Taşları ​Kale Camii'ni diğer pek çok camiden ayıran en önemli özellik, Osmanlı'nın sosyal yardımlaşma ahlakını sembolize eden iki özel taştır: ​Sadaka Taşı: Minarenin altında bulunan bu oyuk taşa, hayırseverler kimse görmeden para bırakır; ihtiyaç sahipleri de sadece ihtiyaçları kadarını buradan alırdı. ​Yitik Taşı: Caminin avlusunda bulunan bu taş, çevrede bulunan kayıp eşyaların sergilenmesi için kullanılırdı. Bu detaylar, caminin sadece bir ibadethane değil, aynı zamanda toplumsal güvenin merkezi olduğunu gösterir.

şehrin en eski ibadet yapılarından biridir. İlk olarak Danişmentliler döneminde 12. yüzyılda yapıldığı düşünülür. Zaman içinde çeşitli onarımlar geçirmiştir. Caminin bulunduğu bölge, eski Sivas Kalesi çevresi olduğu için “Kale Camii” adıyla anılmıştır. Sade mimarisiyle dikkat çeken cami, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinin izlerini birlikte taşır. Özellikle taş duvarları ve tarihi dokusu insana eski Anadolu şehirlerinin ruhunu hissettiriyor. Şehir merkezindeki konumu sayesinde ziyaret edilmesi de oldukça kolay.

Vakit namazını kıldık. Cemaatte fark edilir bir şekilde sık saf düzeni vardı. Bence güzel bir şey yansıtıyor. Ülkenin batısında bu pek kalmadı. Omuz omuza. Burada kıldığım namaz hatrımda kalacak.

Sivas ili tarihi kent meydanında bulunmaktadır. 3. Murad'ın veziri Sivas Valisi Ali Beyoğlu Mahmud Paşa tarafından 1580 yılında yaptırılmıştır. Kale planlı, tromp geçişli kubbesi dıştan onikigen tambur ve üzerinde onaltıgen kasnaklıdır. Caminin beden duvarlarıyla, kasnak tamburu kesme taştan ve mermerden yapılmıştır.